«مِنْهَا خَلَقْنَاكُمْ وَفِيهَا نُعِيدُكُمْ وَمِنْهَا نُخْرِجُكُمْإِنَّ أَکْرَمَکُمْ عِنْدَ اللَّهِ أَتْقَاکُمْ (الحجرات۱۳)»


همانا گرامی ترین شما در نزد خدا با تقواترین شماست.

خرما و خواص آن در طب سنتی

جی سبک ، درخت خرما دو پایه و تا ارتفاع ۲۵ متر است. تنه بدون انشعاب و استوانه ای دارد. انتهای ساقه دارای برگ می باشد. برگ ها بزرگ، پَرمانند هستند و به طول ۶ متر می رسند. برگ ها به مرور زمان از حالت پهنک کامل به صورت قطعات شانه ای در می آیند. گل ها (رژیم خرما) کوچک، معطر در کنار برگ های انتهای ساقه ظاهر می شوند. گل ماده سفید و گل نر شیری رنگ است. هر خوشه گل بین ۶ تا ۱۰ هزار عدد گل دارد.

میوه خرما مستطیلی شکل، دارای بخش گوشتی شیرین، خوش طعم و هسته بسیار سخت است. میوه های رسیده پوسته ای نازک و قهوه ای دارد. میزان محصول نخل ها ممکن است تا ۱۰۰ کیلوگرم هم برسد.

خواص میوه خرما

میوه خرما درصد بالایی کربوهیدرات (۸۸-۴۴%)، چربی (۰٫۵-۰٫۲%)، ۱۵ نوع نمک، پروتئین (۵٫۶-۲٫۳%)، ویتامین، درصد بالایی فیبر (۱۱٫۵-۶٫۴%)، رنگدانه و تانن دارد. به هر حال، آزمایش های مختلف نشان داده است که محتویات و حجم میوه خرما بستگی به گونه های کشت شده دارد.
قندهای موجود در خرمای تر و خشک،فروکتوز ، گلوکوز و سوکروز هستند. فروکتوز نسبت به گلوکوز دو برابر شیرین تر است و سبب حس سیری و کاهش مصرف کالری می شود. در یک مطالعه میزان قند خرمای تر ۴۳٫۴ گرم در ۱۰۰ گرم و در خرمای خشک ۶۴٫۱ گرم در ۱۰۰ گرم تشخیص داده شد. قند و موسیلاژ آن می تواند اثرات ضد سرفه و نرم کننده سینه داشته باشد.
پروتئین خرمادارای ۲۳ نوع آمینو اسید است، بنابراین آمینواسیدهای ضروری را داراست.
فیبر یا الیاف خرما از جمله پکتین می تواند به کاهش چربی کمک کند.
آهن موجود در خرما برای کم خونی مفید است.

خرما و خواص آن در طب سنتی (3)

پیامبر(ص) فرمودند : ” نعم السحور للمؤمن التَّمر” چه سحری خوب است بر مؤمن خرما خوردن.
  • منیزیم موجود در خرما می تواند اثر ضد سرطانی داشته باشد.
  • سلنیم، ویتامین E، فلاونوئیدها و تانن های موجود در خرما هم اثرات آنتی اکسیدانی دارد.
  • فسفر موجود در خرما برای فعالیت های فکری مفید است.
  • تانن قابل توجه موجود در خرما می تواند به عنوان پاک کننده بدن ، تنظیم انعقاد و جریان خون و در مشکلات روده ای مصرف شود.
  • کورتون گیاهی موجود در خرما اثرات ضد حساسیت دارد.
  • خرما دارای اثرات خنثی کننده اسید بیش از حد معده است.
  • خرما به تنهایی یا به همراه لبنیات و یا گردو و بادام، برای فعالیت های سنگین و نیازمند انرژی، روزه داری و خستگی مفرط بسیار مفید است. هر ۱۰۰ گرم میوه خرما حداقل ۲۸۰ کیلوکالری انرژی دارد که بسیار بالاست. اثر انرژی خرما در بدن به سرعت ظاهر می شود.
  • در طب عامیانه و همچنین آزمایشات حیوانی خواص مختلفی از خرما از جمله بهبود خواب (به تنهایی یا همراه با شیر)، تقویت قوه بینایی و شنوایی، ضد میکروب، ضد قارچ، تقویت سیستم ایمنی و اعصاب، افزایش شیر مادران و آرامش در دوران بارداری، هضم کننده غذا، مقوی معده، حفاظت کننده کبدی، رفع عطش، ضد اسهال و ضد سم الکل گزارش شده است.

خرما و خواص آن در طب سنتی (1)

ریشه درخت خرما در دندان درد کاربرد داشته است.

امام صادق (ع) فرمودند : من بدون آب خرما نمی خورم.

خواص خرما در طب سنتی

در دیدگاه طب سنتی میوه خرما از ابتدای شکل گیری تا انتها به ۷ مرحله تقسیم میشود که هر کدام خواص و کاربرد خود را در طب سنتی دارند ولی بیشتر خواص بیان شده در مورد خرما مربوط به مرحله ششم (رطب (خرمای تر) و هفتم (تمر (خرمای خشک) می باشد که البته خواص مشابه زیادی دارند. بر حسب مکان شکل گیری هم خواص ممکن است تغییر کنند. به عقیده عقیلی خراسانی، دانشمند بزرگ طب سنتی، جهرم (فارس) بهترین مکان شکل گیری خرما و بعد از آن عمان است.

امام صادق (ع)فرمود : ” هر کس در یک روز هفت عجوه خرما ناشتا بخورد ، شیطان به وی ضرر نمی رساند . “

رطب گرم در دوم و تر در اول است. مداومت در خوردن آن با مغز بادام به غایت چاق کننده بدن، محرک قوه باه، تقویت کننده کلیه، کمر و ملین طبع است. می تواند مضر دندان، چشم، حنجره و صوت باشد و افراط در خوردن آن ایجادکننده سردرد و مصلح آن کاهو با سرکه و خیار و سکنجبین است.خرمای تر اقسام گوناگون دارد و بدتر از همه برای مزاج، خرمایی است که جسم آن سنگین تر و حرارت و شیرینی آن بیشتر باشد البته کسانی که مزاجشان گرم نیست و اعضای درونی آن ها هم ضعیف نیست و تحریک نمی شوند با خوردن خرمای تر چاق می شوند و نیازی به مصلح ندارند.
تمر در دوم گرم (و بعضی در اول گرم) و در اول خشک (و بعضی در اول تر) دانسته اند. به عقیده حکمای گذشته، غذائیت بالایی دارد و خون پاکیزه تولید می کند. افزاینده منی و میل جنسی است. جهت سستی، لقوه، خستگی و تقویت کلیه لاغر شده به کار می رود. صورت را باطراوت می کند. در بیماری های سرد و بلغمی، کمردرد، درد سرین و سایر بیماری های مفصلی و بیماری های ریوی سرد مفید است.
ناشتاخوردن خرما، برای از بین بردن کرم های گوارشی مفید است.
خوردن خرمای نارس به صورت ناشتا و نوشیدن آب پس از آن بدن را فربه و اگر آب نیاشامد لاغر می کند.
آشامیدن آب جوشانده میوه خرما با حلبه (شنبلیله) جهت تب بلغم و شکستن سنگ کلیه مجرب است.
خوردن میوه خرمابا برنج جهت چاق کردن افراد لاغر مفید است.

امام صادق (ع):‌ ” هیچ غذایی برای پیغمبر نیاوردند مگر که در آن خرما بود و ابتدا آن حضرت شروع به خرما می کرد.”
خوردن شیر تازه و سپس خیساندن تمر در شیر تازه (دوشیده) همراه با دارچین در تقویت نیروی جنسی بسیار مفید است.
خوردن مداوم تمر با مغز بادام چاق کننده، محرک نیروی جنسی، ملین و مقوی کلیه است.
در کتب سنتی برای هسته خرما نیز خواص گوناگونی نوشته شده است از جمله این که نوشیدن جوشانده¬ی آن جهت شکستن سنگ کیسه صفرا، ساییده آن برای رفع اسهال و پودر سوخته آن برای زخم به کار می رود.

رسول خدا (ص) : هندوانه را با خرما می خورد.

مصرف خرما در بارداری و شیردهی
خرما یکی از مناسب ترین خوراکی ها در دوران بارداری و شیردهی است و می توان با توجه به مزاج و در حد مصرف رایج، آن را مصرف کرد.
در مقاله ای که دانشمندان ایرانی در سال ۲۰۱۰ به چاپ رساندند مصرف عسل خرما در طی وضع حمل در بهبود زایمان هنگام تولد اولین فرزند مؤثر بوده است.

خرما و خواص آن در طب سنتی (2)

خواص درمانی خرما در روایات اسلامی

امام علی (ع) فرمود : “بر شما باد خرمای برنی که خستگی و رنج را از بین می برد . صدای شکم را رفع می نماید . از گرسنگی سیر می گرداند و هفتاد مرض را شفاست . “

 امام صادق (ع)می فرماید : ” در وقت نفاس به زن های خود خرمای برنی بخورانید که فرزندانتان زیبا شوند”.

امام باقر(ع) : ” لم تستشف النّساء بِمثل الرطب ، أنّ الله أطعَمَهُ مریم فی نفاسها “

زنها در هیچ چیز مثل خرما شفا نمی طلبند ، چون خدا به مریم در موقع نفاس خرما داد . ( مجمع البیان ، ج ۳/۵۱۱ )

مضرات مصرف بیش از حد خرما

زیاده‌روی در خوردن خرما فرد را به امراض سوداوی مبتلا می‌کند و گرفتگی کبد و طحال را به دنبال دارد.

کسانی که گرمی زیاد اذیتشان می‌کند و با خوردن خرما بدنشان جوش می‌زند، می‌توانند با استفاده از مخلوط خرما و ماست که بسیار مفید و مغذی است، از مزیت خوردن هر دوی آنها برخوردار شوند.

منبع : سایت مرجع طب سنتی



بسم الله الرحمن الرحیم ، سرهندی هستم مدیر سایت جنبش مردمی احیای سبک زندگی اسلامی ، هدف ما از گردآوری این سایت الگو گیری از بزرگان اسلام و ترویج زندگی سالم است.


دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *